PODHALAŃSKI SERWIS INFORMACYJNY Podhalański Serwis Informacyjny WATRA

Zakopane

Kultura

Magiczne Zakopane - Muzeum Tatrzańskie – „skarbnica Tatr”...

Wtorek, 3 sierpnia 2010 r.
Autor: Wojciech Szatkowski

Gmach główny Muzeum Tatrzańskiego przy ul. Krupówki 10Są w Zakopanem miejsca magiczne, z ciekawą historią. Jednym z nich jest z pewnością Muzeum Tatrzańskie, do zwiedzenia którego serdecznie zapraszamy. Zwiedzanie rozpocznijmy od wizyty w gmachu głównym Muzeum Tatrzańskiego im. dra Tytusa Chałubińskiego w Zakopanem, ul. Krupówki 10, witryna internetowa: www.muzeumtatrzanskie.pl Muzeum Tatrzańskie powstało w 1888 r., ale otwarcie „skarbnicy Tatr” miało miejsce 1 lipca 1889 r. Muzeum to należy do najstarszych i największych muzeów regionalnych w Polsce. Jego powstanie było wynikiem romantycznej fascynacji górami, w naszym przypadku Tatrami.


Dlatego w latach osiemdziesiątych XIX wieku, w gronie warszawskich przyjaciół doktora Tytusa Chałubińskiego, zrodziła się idea stworzenia w Zakopanem muzeum. Inicjatorem jego założenia był także warszawski przemysłowiec, z wykształcenia chemik, Adolf Scholze, który już w roku 1886 podjął starania o organizację tej placówki. Znalazł on grono ludzi, którzy wyasygnowali kwoty potrzebne do wykupienia kolekcji przyrodniczej Antoniego Kocyana i budowy Muzeum. Pierwsza zakupiona kolekcja składała się z 351 ptaków, 54 ssaków, kilkunastu gniazd i jaj oraz preparatów ryb i płazów. Jednocześnie swoją kolekcję mchów tatrzańskich, zielnik roślin jawnokwiatowych i kilkadziesiąt minerałów przekazał Tytus Chałubiński. Prawdopodobnie do końca lipca 1889 r. została zorganizowana pierwsza wystawa Muzeum, urządzona w wynajętych do tego celu izbach drewnianego domu Jana Krzeptowskiego na Krupówkach. Ważnym sojusznikiem Muzeum Tatrzańskiego w drodze jego rozwoju okazało się Towarzystwo Muzeum Tatrzańskiego. Dom Krzeptowskiego uważano za siedzibę tymczasową i w 1892 r. zbiory przeniesiono do budynku przy ulicy Chałubińskiego, który spłonął. Dlatego też przystąpiono do budowy nowo0czesnego budynku przy ulicy Krupówki. W 1920 r. zbiory zostały do niego przeniesione, a długoletnim kierownikiem placówki został Juliusz Zborowski, językoznawca, znawca gwary podhalańskiej i kultury ludowej Podhala, jednocześnie kustosz działu etnograficznego. W lipcu 1922 r. odbyło się uroczyste poświęcenie nowego gmachu i otwarcie zbiorów muzealnych dla publiczności. Wzniesienie gmachu Muzeum przy Krupówkach oznaczała nowy etap w rozwoju zakopiańskiej placówki. Muzeum powiększyło zasięg swojej działalności o spisz i Orawę, krainy historyczne sąsiadujące z Podhalem. Jest placówką wielodziałową z głównymi działami kolekcjonerskimi - przyrodniczym, etnograficznym i sztuki oraz ze specjalistyczną biblioteką i archiwum. Nazywane jest „skarbnicą Tatr”, a głównym bogactwem Muzeum są niezwykle cenne zbiory. Dział Przyrodniczy zgromadził kolekcje reprezentatywne dla przyrody ożywionej i nieożywionej Tatr. W dziale etnograficznym do najcenniejszych należą najstarsze zbierane na Podhalu zbiory prywatnych kolekcjonerów - Marii i Bronisława Dembowskich, Adama hr. Krasińskiego i Zygmunta Gnatowskiego, a także zbiór obrazów na szkle z XVIII i XIX w., kolekcje rzeźby ludowej i podhalańskiego stroju ludowego. Najważniejszymi natomiast w zbiorach sztuki są kolekcje pejzażu tatrzańskiego, stylu zakopiańskiego, rzeźby oraz prace Władysława Hasiora, eksponowane w jego autorskiej galerii. Zakopiańskie i terenowe filie tworzą „muzeum przestrzenne”, w skład którego wchodzą:

-   Gmach główny Muzeum z wystawami historyczną, etnograficzną i przyrodniczą;

-    Muzeum Stylu Zakopiańskiego Inspiracje im. Marii i Bronisława Dembowskich, gdzie zaprezentowano korzenie stylu zakopiańskiego w budownictwie i oryginalnym zdobnictwie podhalańskim;

-   Muzeum Stylu Zakopiańskiego im. St. Witkiewicza w „Kolibie”, gdzie eksponowana jest unikalna kolekcja sztuki użytkowej w stylu zakopiańskim oraz Firma Portretowa „S.I. Witkiewicz”;

-   Galeria prac znanego artysty Władysława Hasiora;

-   Muzeum Kornela Makuszyńskiego to mieszkanie pisarza z wieloma pamiątkami osobistymi i dziełami sztuki.

Wystawy czasowe organizowane są w Galerii Sztuki im. Włodzimierza i Jerzego Kulczyckich na Kozińcu. Z ważniejszych wymienić można pierwszą w kraju wystawę monograficzną prac Stanisława Witkiewicza, wystawę dawnej fotografii tatrzańskiej Patrzę w Tatry (1859 – 1914), Na szkle malowane i wiele innych.

Szlak „muzeum przestrzennego” prowadzi także poza Zakopane. W etnograficznych wnętrzach Muzeum Powstania Chochołowskiego pokazano dzieje poruseństwa chochołowskiego z 1846 r. We dworze szlacheckim w Łopusznej, gdzie wystawa nie jest jeszcze ukończona, można zobaczyć dworską kuchnię oraz zabytkową chałupę Klamerusów i jej etnograficzne wnętrza. Na Spiszu są położone dwie filie: Zagroda Korkoszów w Czarnej Górze i Zagroda Sołtysów w Jurgowie, które pokazują bogactwo etnograficzne Spisza z przełomu XIX i XX wieku. Trzeba nadmienić, że „muzeum przestrzenne” jest silnie powiązane z bogatym i ciekawym krajobrazem przyrodniczym i kulturowym Podtatrza. Pełni ważną rolę kulturotwórczą w terenie, jest mocno osadzone w miejscowej tradycji i pełni ważną rolę edukacyjno-kulturalną. Uważamy, że każdy turysta przyjeżdżający do Zakopanego zwiedzanie miasta powinien rozpocząć od wizyty w Muzeum Tatrzańskim, serdecznie zapraszamy. Z pewnością warto...

 

Zobacz w naszym sklepie:
  • Magnes Folk na lodówkę VIIIMagnes Folk na lodówkę VIIIMagnes Folk łączy ze sobą motywy polskiej sztuki ludowej z motywami z regionu Podhala. Świetnie nadaje się na lodówkę. Jest doskonałą pamiątką z Zakopanego...
    7 zł
  • Torebka filcowa VITorebka filcowa VITorebka filcowa z haftowanym ludowym motywem (haft maszynowy). Zamykana na zamek błyskawiczny. Środek z czerwonej podszewki, z kieszenią boczną i smyczą...
    160 zł
  • Flakon szklany IVFlakon szklany IVOkrągły falkon szklany z ludowym motywem malowanym ręcznie. Wymiary: wysokość 13,5 cm, średnica 18 cm (średnica podstawy 13,5 cm)
    90 zł

Powered by WEBIMPRESS
Podhalański Serwis Informacyjny "Watra" czeka na informacje od Internautów. Mogą to być teksty, reportaże, czy foto-relacje.
Czekamy również na zaproszenia dotyczące zbliżających się wydarzeń społecznych, kulturalnych, politycznych.
Jeżeli tylko dysponować będziemy czasem wyślemy tam naszego reportera.

Kontakt: kontakt@watra.pl, tel. (+48) 606 151 137

Powielanie, kopiowanie oraz rozpowszechnianie w jakikolwiek sposób materiałów zawartych w Podhalańskim Serwisie Informacyjnym WATRA bez zgody właściciela jest zabronione.