PODHALAŃSKI SERWIS INFORMACYJNY Podhalański Serwis Informacyjny WATRA

Zakopane

Zaproszenia

Słynny narciarz karpacki Maksymilian Dudryk

Czwartek, 17 marca 2016 r.
Autor: Maciej Stasiński

Słynny narciarz karpacki Maksymilian Dudryk17 marca 2016 r. (czwartek), godz. 18:00 Galeria Sztuki XX wieku w willi Oksza (filia Muzeum Tatrzańskiego) Zakopane, ul. Zamoyskiego 25. Muzeum Tatrzańskie i Tatrzański Park Narodowy serdecznie zapraszają na spotkanie na wystawie „Magia nart – czas pionierów. Narciarstwo polskie do 1914 r.”, które poprowadzi Wojciech Szatkowski.


Karpaty Wschodnie. Czarnohora i Gorgany. Góry równie dla nas odległe, jak i historia tamtejszego narciarstwa. Polskiego narciarstwa spod znaku KTN. Narciarstwa, którego symbolami są słowa: wyrypa, foki, turystyka narciarska i „bambus”.

Bohaterem wieczoru w „Okszy” będzie słynny narciarz karpacki Maksymilian Dudryk. W prezentacji wykorzystamy wiele niepublikowanych zdjęć z wypraw Dudryka po karpackiej grani i jego teksty.

Jest początek XX wieku. Lwów. Tamtejsze środowisko ma już za sobą pierwsze próby użycia nart. Teraz cel jest inny – powstanie klubu narciarskiego. Udaje się. To czas organizowania wyryp narciarskich po karpackiej grani, od groźnego Pietrosa do wyniosłej Howerli, w iskrzącym się śniegu i przy mrozie. Góry cudne i dzikie. Pokryte pięknymi i gęstymi puszczami karpackimi. Sporo tam jest wysokich szczytów: wysmukła Howerla, Pietros, który przy zlodowaciałym śniegu był szczytem trudnym do zdobycia nawet dla najwprawniejszych. Pop Iwan i Gutik Tomnatyk. Skaliste Szpyci – to tylko niektóre z setek szczytów zwiedzanych przez narciarzy KTNu. Rozpoczęli oni złoty okres rozwoju turystyki narciarskiej w tych górach. Trwał on do 1914 r., a potem był kontynuowany w latach międzywojennych przez narciarzy lwowskich. Bohaterem tego tekstu jest jeden z nich. Jeden z najwybitniejszych narciarzy KTN. Maksymilian Dudryk, „Maksem zwany”.

Kilka słów o bohaterze wieczoru za „Wielką Encyklopedią Tatrzańską” Zofii i Witolda H. Paryskich: Dudryk Maksymilian , od lat międzywojennych Dudryk-Darlewski (1 I 1885 Rudki, pow. tarnobrzeski - 1 VII 1962 Warszawa, pochowany na Bródnie). Inżynier dróg i mostów, taternik, narciarz, fotograf tatrzański, działacz sportowy. We Lwowie ukończył gimnazjum (kolegując z Jerzym Maślanką) i politechnikę (1910), po czym pracował jako inżynier budowlany. W 1914 służąc w armii austriackiej dostał się do niewoli rosyjskiej i był wysłany do Orenburga, gdzie budował baraki i elektrownię. W 1924 wrócił do Polski i pracował jako inżynier budowlany najpierw we Lwowie, a w 1927-59 w Warszawie, najdłużej dla Banku Gospodarstwa Krajowego i Banku Inwestycyjnego (nadzór budowlany). Taternictwo swoje rozpoczął Dudryk w 1904 lub 1905, a w 1906 z Jerzym Maślanką dokonał wejścia wprost przez próg Jastrzębiej Doliny. Chodził też sporo po Tatrach z Zygmuntem Klemensiewiczem i Romanem Kordysem, uczestnicząc np. w styczniu 1907 w próbach wejść zimowych przez Kozią Przełęcz na Kozi Wierch i na Mnicha oraz w udanym narciarskim trawersowaniu Giewontu (z Doliny Małej Łąki do Kondratowej Doliny), a w lecie 1907 w I przejściu północno-zachodniej ściany. Po Tatrach chodził dużo przez szereg lat, ale w czołowych osiągnięciach tego okresu nie brał udziału, natomiast wśród fotografów tatrzańskich i wschodniokarpackich z początku XX w. zajmuje pozycję wybitną, gdyż był jednym z najlepszych. Najwięcej jego zdjęć tatrzańskich ukazało się w „Taterniku” 1908-11 i „Wędrowcu” 1911. Wprawdzie większość tych zdjęć jest podpisana D.K.K. (Dudryk, Klemensiewicz, Kordys), wiemy jednak, że autorem niektórych był sam „Maks”, jak np. pierwszych dobrych tatrzańskich zdjęć wspinaczkowych (na Wielkiej Zbójnickiej Turni), pochodzących z 1907.

We wczesnych dziejach narciarstwa polskiego Dudryk jest jedną z czołowych postaci. Uprawiał bardzo intensywnie narciarstwo turystyczne, głównie w Karpatach Wschodnich w 1906-14 i znowu od 1924, ale także w Tatrach (w 1907 np. Giewont i Dolina za Mnichem ) i Alpach Austriackich (1909). W 1907 był współzałożycielem i potem bardzo czynnym działaczem Karpackiego Towarzystwa Narciarzy, jednej z najstarszych polskich organizacji narciarskich. Był też jednym z założycieli Warszawskiego Klubu Narciarzy i wieloletnim członkiem zarządu PZN. W 1925 wydał „Przewodnik narciarski po terenach Karpat Wschodnich”. Ponadto Dudryk był w 1903 współzałożycielem Klubu Sport. „Pogoń” we Lwowie, a po 1927 działaczem Klubu Sportowego „Legia” w Warszawie.

Serdecznie zapraszamy.

Partnerem wydarzenia jest SkitouroweZakopane.pl

Zobacz w naszym sklepie:
  • Magnes Folk na lodówkę IVMagnes Folk na lodówkę IVMagnes Folk łączy ze sobą motywy polskiej sztuki ludowej z motywami z regionu Podhala. Świetnie nadaje się na lodówkę. Jest doskonałą pamiątką z Zakopanego...
    7 zł
  • Flakon szklany IIIFlakon szklany IIIFalkon szklany w postaci cylindra z ludowym motywem malowanym ręcznie. Wymiary: wysokość 15 cm, średnica 15 cm.
    90 zł
  • Okładka na zeszyt IVOkładka na zeszyt IVLudowe okładka na zeszyt (A5) z czarnego filcu zapinana na guzik, kolorowy haft maszynowy. W komplecie zeszyt w kratkę 96 stron. Wymiary: szerokość 15 cm...
    30 zł

Powered by WEBIMPRESS
Podhalański Serwis Informacyjny "Watra" czeka na informacje od Internautów. Mogą to być teksty, reportaże, czy foto-relacje.
Czekamy również na zaproszenia dotyczące zbliżających się wydarzeń społecznych, kulturalnych, politycznych.
Jeżeli tylko dysponować będziemy czasem wyślemy tam naszego reportera.

Kontakt: kontakt@watra.pl, tel. (+48) 606 151 137

Powielanie, kopiowanie oraz rozpowszechnianie w jakikolwiek sposób materiałów zawartych w Podhalańskim Serwisie Informacyjnym WATRA bez zgody właściciela jest zabronione.