PODHALAŃSKI SERWIS INFORMACYJNY Podhalański Serwis Informacyjny WATRA

Gliczarów Górny

Wiadomości

Szkoła w Gliczarowie Górnym ma patrona i sztandar

Środa, 30 listopada 2011 r.
Autor: Adam Kitkowski

fot. Adam Kitkowski25 listopada w Gliczarowie Górnym odbyła się uroczystość nadania gimnazjum imienia Andrzeja Skupnia-Florka, wybitnego poety podhalańskiego, wielkiego społecznika i gorącego patrioty oraz przekazania szkole sztandaru. Ten ważny dzień w historii podhalańskiej wioski rozpoczęła Msza święta w kościele parafialnym p. w. Przemienienia Pańskiego.


W świątyni, wybudowanej pod koniec ubiegłego wieku, zgromadzili się obecni i byli uczniowie oraz nauczyciele, pedagodzy i goście z całego powiatu tatrzańskiego. Przybyły również poczty sztandarowe. Mszę świętą dziękczynną koncelebrował ks. proboszcz Szczepan Gacek. W czasie nabożeństwa poświęcono pięknie wyhaftowany sztandar (z jednej strony na białym tle wizerunek poety i nazwa szkoły, a z drugiej na biało-czerwonym tle, symboliczny napis Bóg-Honor-Ojczyzna) ufundowany przez rodziców i przekazano go szkole. Oprawę muzyczną przygotowali uczniowie i nauczyciele - wystąpiła kapela góralska i chór.

Druga część uroczystości odbyła się w budynku szkolnym. W imieniu nauczycieli i uczniów gości i mieszkańców przywitał dyrektor szkoły – Andrzej Skupień, wnuk poety. Na uroczystość przybyli, m. in.: wojewódzki wicekurator oświaty - Jerzy Baran, wicestarosta Powiatu Tatrzańskiego – Andrzej Skupień (również spokrewniony z poetą), wójt Gminy Biały Dunajec – Andrzej J. Nowak, Janina Sichelska – wydawca utworów poety, Antonina Skupień (przybrana córka poety) – opiekun izby pamięci artysty w Białym Dunajcu. Ciekawie o patronie szkoły – jego życiu, twórczości w duchu wiary, działaniach społecznych, a także budowie szkoły - opowiedział ks. Franciszek Skupień. Z kolei wicestarosta w swoim wystąpieniu podkreślił niezłomną postawę moralną i gorący patriotyzm pisarza.

W części artystycznej uczniowie zaprezentowali groteskę teatralną o życiu rodzinnym na Podhalu, która wszystkich doskonale rozbawiła. Natomiast szkolny zespół regionalny przedstawił wiązankę tańców i przyśpiewek góralskich. Dla uczestników uroczystości przygotowano obfity i dobry poczęstunek, a dla uczniów pamiątkową koszulkę z wizerunkiem patrona szkoły. Można było również obejrzeć wystawę poświęconą podhalańskiemu siewcy słowa. W tym miejscu warto podkreślić wielkie zaangażowanie nauczycieli i rodziców w przygotowanie całej uroczystości.


ANDRZEJ SKUPIEŃ-FLOREK - POETA WIARY I AMBASADOR KULTURY PODHALA

Andrzej Skupień urodził się 25 listopada 1902r. w Białym Dunajcu (przysiółek Stołowe) w rodzinie górali-rolników. Gdy miał 7 lat, rodzice z młodszą siostrą – Antoniną wyjechali do Ameryki, zostawiając go pod opieką dziadka – Floriana (stąd jego późniejszy przydomek Florek). Ukończył trzy klasy szkoły ludowej. W wieku 14 lat, po śmierci dziadka, musiał iść „na służbę” do bogatych gazdów. Po kilku latach Andrzej Skupień wrócił na ojcowiznę, odebrał ziemię z dzierżawy i zaczął gospodarować. Chciał być i był gazdą, i ten tytuł wyżej sobie cenił, niż tytuł poety. Mawiał: od mysy do cysorza, syćka zyjom z gospodorza.

W 1924r. ożenił się z Agnieszką Rzepką z Gliczarowa Górnego i w tym samym roku został powołany do wojska. Służył w 21. Pułku Artylerii Polowej w Krakowie (pułk wchodził w skład Dywizji Podhalańskiej dowodzonej przez gen. Andrzeja Galicę). Dzięki generałowi, który pochodził z tej samej wsi i był pisarzem-regionalistą, młody góral zetknął się z literaturą polską tego czasu. Czytał utwory, m.in. Tetmajera, Kasprowicza, Orkana, co przełożyło się na zainteresowania twórczością o Podhalu i Tatrach.

Po powrocie do domu, kształcił się sam i skompletował własną bibliotekę (ok. 2 tys. tomów). W tym czasie, w wolnych chwilach od gazdowania, zaczął pisać artykuły do czasopism, np. „Zorzy”, „Gazety Podhalańskiej”, „Piasta”, „Wielkopolanina”, „Orędownika”.

Po śmierci żony Agnieszki, poeta żeni się ponownie w 1932r. z Antoniną Łukaszczyk z Budzowego Wierchu. Wkrótce zostaje członkiem Rady Gminnej w Białym Dunajcu, następnie w Poroninie. Otrzymał również mandat ławnika. Był też inicjatorem budowy szkoły w Gliczarowie Górnym i udzielał się w Akcji Katolickiej (praca z młodzieżą). Za pracę społeczną na Podhalu otrzymał w 1938r. Brązowy Krzyż Zasługi.

Jego wiersze znalazły się w antologii Bielatowicza z 1937r. Poezja Młodego Podhala. W czasie II wojny światowej pisarz zachęcał górali do brania polskich kenkart i przeciwstawiał się wszystkiemu co łączyło się z „Goralenvolkiem”. Zaraz po wojnie, ze względu na cenzurę i poglądy polityczne, pisał wiersze wyłącznie „do szuflady”. Gdy wydano mu tomik poezji, cenzura „wyrzuciła” ostatnią zwrotkę znanego wiersza Miłuj Podhale: Zmartwychwstanies w niebo pódzies / z Bogym bedzies w chwale / to se śpiwoj po góralsku / i miyłuj Podhole.

Był człowiekiem bardzo wierzącym. Talentem służył parafii i Kościołowi. W czasie uroczystości koronacji M.B. Ludźmierskiej w 1963r. wygłosił mowę powitalną skierowaną do Episkopatu Polski i przygotował tekst Misterium - hołdu Królowej Podhala złożonego przez zgromadzonych wiernych. Za to władze komunistyczne zakazały mu publicznych wystąpień. Z okazji Tysiąclecia Chrztu Polski napisał okolicznościowe pieśni i wiersze dla ludności Podhala przy peregrynacji obrazu M.B. Częstochowskiej. Natomiast z okazji 400- lecia obrazu M.B. Pocieszenia w Nowym Sączu (listopad 1970r.) napisał hołd ku czci Matki Bożej złożony przez byłych więźniów obozów koncentracyjnych z Podhala.

Andrzej Skupień-Florek był członkiem honorowym Związku Podhalan. Współpracował z Polskim Towarzystwem Historycznym. Należał do Stowarzyszenia Twórców Ludowych, był członkiem Towarzystwa Miłośników Ludowej Kultury i Sztuki Góralskiej. Pełnił obowiązki Społecznego Opiekuna Zabytków i był korespondentem wiejskim GUS.

W tym czasie publikuje artykuły w „Tygodniku Ilustrowanym”, „Za i przeciw”, „Słowie Powszechnym”, „Dzienniku Polskim”, „Wieściach z gór”. Oprócz publicystyki uprawiał poezję (znany tomik Miłuj Podhale) i prozę artystyczną np. gawędy, prace o historii regionu, np. Biały Dunajec - moja wieś rodzinna, Wojciech Kulach Wawrzyńcok z Gliczarowa. Jego wiersze znalazły się, m. in. w antologii Szczawieja z 1970r. Współczesna poezja ludowa.

Za wszechstronną działalność otrzymał wiele odznaczeń i wyróżnień, m. in.: Krzyż Kawalerski Polonia Restituta, Złoty Krzyż Zasługi, odznakę „Zasłużony Działacz Kultury”, nagrodę Ministra Kultury i Sztuki, Nagrodę literacką im. Jana Pocka (nie zdążył jej odebrać). Był wielokrotnym laureatem Ogólnopolskiego Konkursu Gawędziarzy w Bukowinie Tatrz. Należał do poetów bardzo lubianych przez publiczność. Świadczą o tym liczne wieczory gawęd prowadzone przez niego w całym kraju. Jego wiersze i gawędy wyrażają miłość do Podhala, do rodzinnej wsi i gazdowską troskę o przyszłość kultury i tradycji góralskiej.

Zmarł w Krakowie 2 grudnia 1973r. Pochowany jest na cmentarzu w Poroninie. Izbę pamięci w domu rodzinnym poety otwarto w 1976r. Opiekuje się nią przyrodnia córka - Antonina.

Zobacz w naszym sklepie:
  • Torebka filcowa XITorebka filcowa XITorebka filcowa z haftowanym ludowym motywem (haft maszynowy). Zamykana na zamek błyskawiczny. Środek z czarnej podszewki, z kieszenią boczną i smyczą. UWAGA - dodatkowo...
    160 zł
  • Opera góralska „Naski Świat”Opera góralska „Naski Świat”Opera góralska „Naski Świat” wg libretta Franciszka Łojasa Kośli doczekała się swojej wersji filmowej (1 godz. 33 min.). Produkcja trwała prawie rok. Na płycie DVD...
    35 zł
  • Wisiorek "Ogródek 1"Wisiorek "Ogródek 1"Z sukna i cekin. Wykonany ręcznie. Wymiary zawieszki 5,5/ 3,5 cm. Obwód 70 cm.
    30 zł

Galerie zdjęć:


Powered by WEBIMPRESS
Podhalański Serwis Informacyjny "Watra" czeka na informacje od Internautów. Mogą to być teksty, reportaże, czy foto-relacje.
Czekamy również na zaproszenia dotyczące zbliżających się wydarzeń społecznych, kulturalnych, politycznych.
Jeżeli tylko dysponować będziemy czasem wyślemy tam naszego reportera.

Kontakt: kontakt@watra.pl, tel. (+48) 606 151 137

Powielanie, kopiowanie oraz rozpowszechnianie w jakikolwiek sposób materiałów zawartych w Podhalańskim Serwisie Informacyjnym WATRA bez zgody właściciela jest zabronione.