Portret Dagny Juel Przybyszewskiej

W Miejskiej Galerii Sztuki w Zakopanem odbył się pokaz jednego dzieła – portretu Dagny Juel autorstwa Wojciecha Weissa. Zaprezentowana została reprodukcja pastelu, który jest obecnie własnością Muzeum Literatury w Warszawie. O historii powstania tego dzieła oraz o niezwykle interesującej postaci, jaką była Dagny Juel Przybyszewska opowiadała Zofia Weiss – Nowina Konopka, historyk sztuki i wnuczka malarza.

Portret Dagny Juel Przybyszewskiej został namalowanym przez Wojciecha Weissa w Zakopanem w lecie 1899 r. Został zidentyfikowany i pokazany po raz pierwszy w 1995r. na wystawie „Totenmesse. Munch -  Weiss – Przybyszewski”. Zofia Weiss – Nowina Konopka przypuszcza, że zamiarem jej dziadka było namalowanie portretu olejnego Dagny, a pastel stanowił jakąś formę szkicu. Obraz prawdopodobnie jednak nigdy nie powstał.

Zofia Weiss – Nowina Konopka w swoim wykładzie w niezwykle interesujący sposób przybliżyła postać Dagny Juel i Stanisława Przybyszewskiego, ich pobyty w Zakopanem oraz historię powstania obrazu, zderzając tę historię z losami własnej rodziny. Mówiła także o twórczości i życiu Wojciecha Weissa.

Dagny Juel była norweską pianistką, tłumaczką, autorką dramatów, utworów poetyckich prozą i wierszy, a także muzą artystów końca XIX wieku. Była żoną pisarza Stanisława Przybyszewskiego. Zginęła tragicznie w wieku 34 lat zastrzelona przez Władysława Emeryka.

- Portret Dagny jest dla mnie tematem intrygującym. Jej los był losem absolutnie tragicznym. To była osoba, która próbowała zrealizować się jako poetka i pisarka. Była niezwykle zakochana w Przybyszewskim, który z jednej strony stymulował ją artystycznie, ale także działał na nią destrukcyjnie. Była to droga ku upadkowi. Wojciech Weiss przyjaźnił się z Przybyszewskim. Ale ten portret namalował już w momencie, w którym ta przyjaźń i wspólny krąg zainteresowań zaczynał się rozpadać. Rozpadał się wtedy także związek Dagny i Stanisława Przybyszewskiego. Jest to więc portret ogromnego kobiecego bólu – wyjaśniała Zofia Weiss – Nowina Konopka.