100.lecie śmierci Jana Kasprowicza – otwarcie wystawy „Poezja jest wszystkiem”

23 maja przy Muzeum Jana Kasprowicz na Harendzie rozpoczęto obchody 100 lecia śmierci gospodarza tego miejsca, wielkiego poety, pisarza patrioty, syna ziemi kujawskiej – Jana Kasprowicza. Mimo starań Stowarzyszenia Przyjaciół Twórczości Sejm RP nie ogłosił roku 2026 rokiem Jana Kasprowicza. Uczyniły to miasta: Inowrocław i Zakopane, oraz powiaty: inowrocławski i poznański.

Wśród gości, którzy uświetnili sobotnią uroczystość była między innymi delegacja z Kujaw, z Inowrocławia - rodzinnego miasta poety - z dyrektorem Muzeum im. Jana Kasprowicza w Inowrocławiu Marcinem Woźniakiem wraz z Naczelnikiem Kultury i Promocji Powiatu Inowrocławskiego Moniką Dąbrowską.

Władze miasta Zakopane reprezentowała wiceburmistrz Iwona Grzebyk – Dulak, Naczelnik Kultury Joanna Staszak i Przewodniczący Komisji Kultury Rady Miasta Zakopane profesor Jerzy Jędrysiak.

Byli i przedstawiciele harendziańskich instytucji. Proboszczowie parafii pw. Świętego Jana Apostoła i Ewangelisty- ks. senior Kazimierz Podsiadło i proboszcz Jerzy Adamczyk, oraz dyrektor Szkoły Podstawowej nr 9 im. Jana Kasprowicza Elżbieta Dudzik i kierownik Domu Plenerowego Akademii Sztuk Pięknych Joanna Mąka.

Oczywiście nie zabrakło autorów wystawianych prac. Wśród gości byli i studenci z Koła Naukowego Modernizmu i Młodej Polski UJ.

Prezes Stowarzyszenia Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza Piotr Kyc podkreślił zaangażowanie dr Adama Organistego i profesor Katarzyny Makieło- Organisty w koncepcję, przygotowywanie i instalacje wystawy.

Ekspozycję tworzą dzieła pracowników naukowych i studentów Akademii Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie, którzy przedstawili interpretację świata Kasprowicza, świata jego poezji która jest wszystkiem, jak wyznał poeta.

Wystawa na Harendzie pokazywana jest w trzech miejscach związanych zarówno z poetą, jak i z krakowską Akademią: w Muzeum Jana Kasprowicza, w Domu Pracy Twórczej ASP, w kościele pod wezwaniem św. Jana Apostoła i Ewangelisty na Harendzie.

Na początek goście i autorzy prac zajrzeli do domu Jana Kasprowicza, gdzie w Galerii Malarstwa profesora Władysława Jarockiego ( zięcia poety) wystawiono instalację autorstwa Jego Magnificencji Andrzeja Bednarczyka.

Następnie udano się do kościoła pod wezwaniem św Jana Apostoła i Ewangelisty ( najstarszy kościół w Zakopanem -1710-1720 - przeniesiony tutaj po wojnie przez prof.,Władysława Jarockiego).

Na koniec zwiedzono dwie galerie w Domu Pracy Twórczej, gdzie przygotowano poczęstunek dla gości.

Zorganizowanie trzech wystaw nie byłoby niemożliwe, gdyby nie życzliwość ks Jerzego Adamczyka i kierowniczki Domu Pracy Twórczej ASP Joanny Mąki.

Organizatorzy dziękują członkom Zarządu Stowarzyszenia Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza za pomoc w organizacji wydarzenia: Dorocie Drewniackiej, Beacie Denis -Jastrzębskiej i Jolancie Maćkowiak, oraz Małgorzacie Karpiel – kustoszowi i kierownikowi Biura stowarzyszenia i Wiktorii Doruli.

W ramach uczczenia 100.lecia śmierci Jana Kasprowicza na przestrzeni od maja do grudnia 2026 roku odbędzie się szereg wydarzeń kulturalnych (wystawy, koncert, sztuka teatralna i kilkanaście Wieczorów na Harendzie poświęconych literaturze).

Szereg wydarzeń organizowanych z okazji 100.lecia śmierci Jana Kasprowicza dofinansowano ze środków Gminy Miasta Zakopane oraz Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego .

Dziękujemy za wsparcie Karczmie U Świadka i Cukierni Samanta.

Wystawa będzie czynna do końca września 2026 r.

Foto:

Yehor Lemzyakoff, Piotr Kyc

Poezja jest wszystkiem...

Z wprowadzenia kuratora Adama Organisty:

"Poezja jest wszystkiem... to wystawa prac artystów Akademii Sztuki Pięknych w Krakowie. Powstała w związku z setną rocznicą śmierci Jana Kasprowicza. Eskpozycję tworzą różne środki wypowiedzi wizualnej. Autorami prac są zarówno osoby studiujące, jak i prowadzące działalność pedagogiczną oraz absolwenci. Znaczna część obiektów powstała specjalnie na tę wystawę.
Incipit tytułu wystawy, pomyślany jako formuła otwierająca korespondencję sztuk wizualnych z literaturą, zaczerpnięty został z notatki Kasprowicza, zapisanej przez niego na płótnie dekorującym krakowską kawiarnię Paon. Poezja z języka greckiego (poiesis) oznacza „akt twórczy”. Ponadto poezja, jako synonim liryki, odnosi się do utworów, których domenę stanowią przeżycia wewnętrzne. Za najbardziej swoistą dla liryki uznaje się sytuację wyznania – szczególnym bodźcem dla współczesnych twórców mogą być zatem słowa poety: „O Was mówię, gdy mówię o sobie”.
Eksponowane dzieła są próbą zaktualizowania utworów literackich Jana Kasprowicza – to swoiste spopolszczenie, czyli uwspółcześnienie języka archaicznego, w tym przypadku młodopolskiej frazy. Tematem dla krakowskich artystów mogła być przejmująca biografia pisarza, nie tylko sam fakt, że jako syn wsi dochodził drogą trudnego awansu do znaczenia i stanowisk.