Bartuś Obrochta - hyrny góral z Zakopanego

W tym roku mija 100 lat od śmierci jednego z najznamienitszych górali tatrzańskich – Bartłomieja Obrochty zwanego Bartusiem. Obchody rozpoczęły się w dniu 30 kwietnia 2026 roku Mszą Świętą w kościele M.B. Częstochowskiej na Pęksowym Brzyzku w Zakopanem. Bartuś Obrochta urodził się w Zakopanem, w młodości mieszkał na Krupówkach, a później z rodziną zamieszkał w Polanach w Kościelisku. Od wczesnych lat uczył się gry na skrzypcach, by stać się wziętym, znanym skrzypkiem ludowym. Bartuś Obrochta jest prekursorem grania z kapelą góralską, z którą wyjeżdżał do Warszawy, Lwowa, Krakowa, na Śląsk, a nawet do Paryża.

Równocześnie ten utalentowany góral pod koniec XIX wieku został przewodnikiem tatrzańskim, którego chętnie wynajmowali na wycieczki w Tatry bywalcy Zakopanego. Bartuś chodził w góry, m.in.  z Chałubińskim, Sienkiewiczem, Prusem, Grzegorzewskim, Modrzejewską.
Trzeba również wspomnieć, że Obrochta był również myśliwym, gospodarzem schroniska w Roztoce, strażnikiem kozic, a nawet wydawcą gazety,

W ramach obchodów 100. rocznicy śmierci tego hyrnego górala w dniu 30 października 2026 roku  na Starym Cmentarzu w Zakopanem odbyło się uroczyste odsłonięcie tablicy jemu poświęconej. Ten cmentarz, zwany również Pęksowym Brzyzkiem jest jedną z kilka nekropolii w Polsce, na których pochowani są wielcy luminarze kultury polskiej – architekci, muzycy, malarze, pisarze, rzeźbiarze, kompozytorzy. To miejsce pod Tatrami co roku odwiedzają tysiące turystów z całego świata.

W tym uroczystym wydarzeniu uczestniczyli: sekretarz miasta Zakopanego Paweł Dziuban,  reprezentujący burmistrza miasta Zakopanego, starosta tatrzański Andrzej Skupień oraz radna Rady Powiatu Tatrzańskiego Marta Nędza-Kubiniec, przedstawiciele Koła Przewodników Tatrzańskich  PTTK im. Klimka Bachledy w Zakopanem, a także przedstawiciele rodów góralskich Obrochtów, Tatarów, Szczepaniaków, Zwijaczy i Krzeptowskich. Artystyczny wymiar wydarzenia podkreśliła gra kapeli Obrochtów i śpiew Zespołu Regionalnego im. Bartusia Obrochty.  Uroczystość poprowadził Adam Kitkowski, który od wielu lat zajmuje się propagowaniem historii Podhala, Spisza i Orawy i jest animatorem kultury w Zakopanem. 

Duchowy wymiar wydarzeniu nadała wspólna modlitwa, którą poprowadził proboszcz kościoła Najświętszej Rodziny w Zakopanem ksiądz Bogusław Filipiak. On również dokonał poświęcenia pamiątkowej tablicy, która została umieszczona na murze cmentarza, obok tablic wspominających wielkich polskich artystów oraz znanych społeczników i patriotów.
Autorką tablicy jest rzeźbiarka i profesorka PLSP  im. Antoniego Kenara w Zakopanem Ewa Ross-Baczyńska, natomiast odlew w brązie wykonał zakopiańczyk Tomasz Ross. Tablica powstała dzięki finansowemu wsparciu Urzędu Miasta Zakopanego, Starostwa Tatrzańskiego oraz rodziny Obrochtów.
Ten „brązowy” znak na cmentarzu jest dobrą pamiątką o człowieku, który całe życie grał muzykę góralską i kochał Tatry. Zmarł 1 maja 1926 roku na Ścieżce pod Reglami. W tym miejscu rodzina Obrochtów postawiła symboliczną kapliczkę. Na Pęksowym Brzyzku zespół regionalny wymownie zaśpiewał:
Bartusia imię nigdy nie zaginie,
i na wierchu, i w dolinie.